Ukiyo-e 浮世絵 (De Vlietende Wereld)
Uit GeschiedenisJapan
Inhoud |
Geschiedenis
Ontstaan
Bloeiperiode
Meesters van de Ukiyo-e
Hishikawa Moronobu (?-1694)
Door velen beschouwd als de grondlegger en voorloper van deze kunstvorm. In zijn tijd was er nog geen sprake van kleurendruk, en al zijn prenten zijn in zwart-wit en slechts bij hoge uitzondering is met de hand een beetje kleur aangelegd. Na zijn dood zouden vijftig jaren voorbij gaan voordat, na verschillende pogingen, eerste door middel van inkleuring door de hand , daarna door middel van tweeplaat- en later drieplaat drukken, een volledig ontwikkelde kleurendruk uitgevonden werd. Moronobu's werk had echter niets te maken met deze laatste vorm van de japanse houtsnede.
Een andere verdienste van Moronobu is dat hij deze vergeten kunstvorm nieuw leven inblies door het niveau te verhogen door middel van artistiek opgevatte en artistiek uitgebeelde afbeeldingen. Hij voerde de houtsnede op tot een dergelijke perfectie, dat de gehele periode tot aan de uitvinding van de echte kleurendruk, de tijd van de Primitieve, die twee volle generaties duurde onder zijn invloed bleef. Deze Primitieven worden niet enkel als voorlopers gezien maar, ondanks de onvermijdelijke gebreken, het gebrek aan formele correctheid, de beperking tot weinig en meestal primitieve middelen, een levendigheid en schoonheid in hun werk ontwikkelden die hun prenten aantrekkelijker maakten in een vorm die we niet terugvinden in de veel beroemdere kunst van later.
Okumura Masanobu (1686-1764)
De kunst van de gehele eerste helft van de achtiende eeuw staat onder de invloed van Okumura Masanobu en Torii Kiyonobou. Het waren twee rivalen die elks hun eigen richting hadden. Masanobu wijdde zich voornamelijk aan het afbeelden van van elegante vrouwenfiguren en vrolijke gezelschapsscènes. Kiyonobou, oprichter van de Torii-school, hield zicht bezig met acteurs prenten die in ddie tijd erg populair waren. het grootste gedeelte van hun werken waren ook in zwart-wit. Maar de inkleuring van deze prenten stond als model voor de echte kleurendruk.
Hokusai (1780-1849)
Deze woorden leiden de Fugaku hyakkei, Hondergezichten op de berg Fuji, in.
"Als zesjarige had ik al een obsessie voor het tekenen van de vormen van dingen. Toen ik vijftig was ,had ik een oneindig aantal tekeningen geproduceerd, maar alles wat ik voor mijn zeventigste gemaakt heb, verdiend niet veel aandacht. Toen ik zevenenvijftig was, leerde ik een beetje over de werkelijke structuur van de natuur van dieren, planten en bomen ,vogels, vissen en insecten. Daarom zal ik, als ik tachtig ben, nog meer vooruitgang geboekt hebben. op negentigjaren leeftijd zal ik het mysterie van de dingen doordringen; met honderd jaar zal ik zeker een verbazingwekkend niveau bereikt hebben, en als ik honderentien ben zal alles wat ik doe, zelfs als het slecht een punt of lijn is, levend zijn. Ik smeek hen die zolang als ik leven, erop toe te zien dat ik woord houd. Op vijfenzeventigjarige leeftijd door mij, ooit Hokusai, vandaag de dag Gwakiorojin, 'de oude man gek op tekenen'.'"
Van Boeddhistisch standpunt gezien was Hokusai de bekroning, de hoogste en laatste bloei van ontelbare voorafgaande incarnaties. In zijn carrière belichaamde hij de evolutietheorie. Zijn leertijd in verschilende scholen staat dan voor de embroyale fase. Opgeleid in het atelier van Shunshō, de meest bekwame vertegenwoordiger van de Ukiyo-e kunst, nam hij snel de methoden van zijn meester in zich op , maar zelfs de Volksschool werd belemmerd door werd belemmerd door conventies, en de genial Hokusai die gene diploma's nodig had, sloeg zijn vleugels uit in alle domeinen van de oosterse kunst. hij putte uit de bron van de Chinese kunst, nam daarna twee de twee tradities in zich op van de twee grote stromingen van Kano en Tosa.
Kano, uit Chinese modellen voortgekomen, werd getransformeerd door Masanobu en zijn opvolgers, en werd de meest illustere school van schilderkunst in Japan. het was de officiële school van de shoguns, in tegenstelling tot Tosa - het elegante en geraffineerde domein van de Keizers die de aristocratische smaak vertegenwoordigen. De Tosa school wordt gekenmerkt door een extreme verfijning en fijn penseelwerk, zoals in de Perzische miniatuurschilderkunst.
Hokusai bestuurde de techniek van Okyo, opricher van de realistische school die, tot rijping gekomen in Kyoto, uitliep op Ukiyo-e, de volkskunst van de massa's van Edo. Geminacht door de discipelen van Boedha en Confucius vanwege de afbeeldingen van de vreugdevolle wereld van mode en overdaad, was de naam van de school de Japanse kunst van de ketens van eeuwenoude tradities bevrijdde.
Hiroshige (1797-1858)
Bronnen
Boeken
- W.von Seidlitz & Dora Amsden. Japanse Ukiyo-e prenten, Londen Uitgeverij Sirocco
- Willie Vande Walle. Een Geschiedenis van japan, Leuven uitgeverij Acco
