Seppuku na 1868 (切腹)

Uit GeschiedenisJapan

Seppuku

Seppuku (切腹) is een traditionele vorm van rituele zelfmoord, ontstaan in Japan. Men geloofde dat deze dood eervol was. In 1873 werd seppuku verboden (een taboe). Desondanks verdween de praktijk niet: onder meer enkele militaire leiders pleegden seppuku. Ook de bekende kamikaze-aanval uit de Tweede Wereldoorlog is een vorm van seppuku.

Inhoud

Algemeen

Seppuku ontstond als een gebruik van de samurai. Volgens hun erecode, de bushido (武士道, bushidō), is het eervoller om zelf het leven te beëindigen dan door de vijand te worden verslagen. Om die reden pleegde men bijvoorbeeld seppuku voordat men in de handen van de vijand terecht kon komen. Een samurai kon ook seppuku plegen om haat te tonen ten opzichte van de vijand. Maar de erecode ging nog verder, sommige samurai pleegden ook seppuku om hun leider iets duidelijk te maken, of gewoon om hun leider te volgen in de dood.

Bekende gevallen van seppuku na 1868

Ondanks de afschaffing van seppuku leefden nog vele Japanners volgens die oude Japanse normen. Seppuku werd nog vaak gepleegd en er waren enkele opvallende personen die dit ritueel voltrokken.

Ōnishi Takijirō (大西瀧治郎)

Ōnishi Takijirō (大西瀧治郎)

Ōnishi Takijirō (1912-1946) is een zeer bekende figuur in de Japanse geschiedenis. Hij was een admiraal in de Japanse Keizerlijke Marine tijdens de Tweede Wereldoorlog. Hij is later bekend geworden als de vader van de kamikaze, omdat hij duizenden Japanse piloten kamikaze-aanvallen liet uitvoeren[1]. Op 16 Augustus 1945 pleegd hij seppuku, omwille van de overgave van Japan op het einde van de Tweede Wereldoorlog. In zijn afscheidsbrief verontschuldigde hij zich voor de dood van de duizenden piloten die hij beval seppuku te plegen. Ook vroeg hij aan de jongeren om Japan terug op te bouwen na de oorlog. Hij beweerde ook seppuku te plegen als soort eerbetoon aan de families van de kamikaze piloten en de overleden piloten zelf.

Er was wel iets zeer merkwaardigs aan zijn dood. Normaal snijdt men eerst zijn eigen buik open en wordt de persoon daarna onthoofd. Bij Takijirō was dit niet het geval. Bij seppuku raakt men geen vitale organen, met als gevolg dat de persoon heel langzaam doodbloedt als de onthoofding[2] niet wordt toegepast. Men beweert dat Takijirō 15 uur geleefd heeft met zijn zelf aangebrachte verwondingen.

Saigō Takamori (西郷 隆盛)

Saigō Takamori (西郷 隆盛)
Saigō Takamori (西郷 隆盛 Saigō Takamori 23 Januari 1827 — 24 September 1877) was één van de meest invloedrijke samurai in de Japanse geschiedenis. Hij begon als een gewone samurai van lage rang, maar wist zich op te werken over de jaren. Bij de Meiji revolutie speelde hij een sleutelrol. Hij was tegen de handel met het Westen en wou dat Japan een sterker militair land werd. Saigō stond er ook op dat Japan in oorlog moest gaan met Korea . Hij wou zelf naar Korea gaan om ze te provoceren. De andere Japanse leiders waren hier tegen. Dit zorgde ervoor dat Saigō zijn positie in de overheid opgaf en terugkeerde naar zijn geboortedorp Kagoshima.

Daar stichtte hij een private militaire academie voor de trouwe samurai die hem gevolgd waren vanuit Tokyo. De overheid vreesde voor een rebellie en besloot om troepen te sturen naar Kagoshima (鹿児島市, Kagoshima) om Saigō en zijn volgelingen te ontwapenen. De ironie was echter dat dit leidde tot een conflict. Dit escaleerde tot Saigō uiteindelijk zijn leger liet rebelleren tegen de Japanse overheid. Dit werd dan bekend als de Satsuma rebellie[3].

De rebellie werd na enkele maanden onderdrukt door het Japanse leger, het Japanse leger had immers veel meer manschappen en moderne wapens ter beschikking. Op het einde waren Saigō en zijn rebellen gedwongen om te vechten met zwaard en boog wegens gebrek aan munitie. Saigō werd zwaar gewond en was niet meer in staat om te vechten. Op dit punt besloot hij Seppuku te plegen in plaats van in de handen van de vijand te vallen. Hoe hij precies seppuku heeft gepleegd, is tot op de dag van vandaag onbekend. Zijn volgelingen beweerden dat hij het ofwel volledig zelf deed, ofwel dat hij hulp kreeg. Anderen beweren dat hij helemaal geen seppuku heeft gepleegd maar dat hij door zijn verwondingen in shock is geraakt, en dus niet meer in staat was om te spreken, waarna zijn volgelingen hem onthoofd zouden hebben om hem van zijn leiden te verlossen.

Hoe dan ook, het overlijden van Saigō wordt omschreven als seppuku om zijn eer als een echte samurai te bewaren. Wat er achteraf met zijn hoofd gebeurd is, is eveneens onduidelijk. Sommige beweren dat iemand dit ergens verborgen heeft, en dat het hoofd later gevonden werd door het Japanse leger. Hoe het ook mag gebeurd zijn, het hoofd kwam in de handen van het Japanse leger en werd bij het lichaam van Saigō gelegd.

Nogi Maresuke (乃木希典)

Artikel over de dood van Nogi

Nogi Maresuke (乃木希典, Nogi Maresuke 25 December 1849 - 13 September 1912) was een generaal in het imperialistische Japanse leger, en speelde een belangrijke rol in de Russisch-Japanse oorlog. Hij was de zoon van een samurai in Edo[4](Jap. 江戸) en heeft een grote betekenis gehad in de Japanse militaire geschiedenis[5]. Hij was eveneens actief op politiek vlak.

Hij heeft eigenlijk heel zijn leven Keizer Meiji als grote leider gehad, wat ook meteen leidde tot zijn rituele zelfmoord. Keizer Meiji stierf in 1912, en nog tijdens de begrafenisceremonie van de keizer pleegde Nogi seppuku om zijn leider in de dood te volgen. Niet alleen Nogi, maar ook zijn vrouw volgde de Keizer. Nogi's vrouw pleegde namelijk eerst seppuku met de hulp van Nogi[6]. Vlak daarna stak Nogi de dolk in zijn buik. Hij had een afscheidsbrief geschreven waarin hij zich verontschuldigde voor de dood van soldaten en voor een oorlog die hij verloor in Kyūshū wat als een schande aanzien werd.

De seppuku van Nogi leidde meteen tot grote sensatie en tegenstellingen. Sommige schrijvers beweren dat Nogi een grote afkeer had van Japan op het einde van de Meiji periode, wat dan de reden zou geweest zijn waarom hij seppuku pleegde. Anderen verwezen rechtstreeks naar zijn afscheidsbrief. Hoe dan ook werd Nogi een symbool voor trouw en opoffering.

Mishima Yukio (由紀夫 三島)

Mishima Yukio (由紀夫 三島
Yukio Mishima (三島 由紀夫 Mishima Yukio) was de publieke naam voor Kimitake Hiraoka (平岡 公威 Hiraoka Kimitake, 14 Januari 1925– 25 November, 1970). Hij was een Japanse schrijver en politicus.

Mishima had veel liefde voor het imperialistische Japan en de samurai geest van het Japanse verleden. Hij kleedde zich echter wel westers en leefde in een westers huis. In 1968 stichtte hij “de schild gemeenschap”, die bestond uit een 100 tal jongeren en pleitte voor het herleven van Bushido[7]. In 1970 greep hij controle over een Japans militair gebouw. Dit was een hopeloze poging om zijn idealen over te brengen aan de bevolking. Mishima's pogingen waren echter compleet tevergeefs en dit leidde ertoe dat hij de rituele zelfmoord seppuku pleegde. Eén van zijn volgelingen kreeg dan uiteindelijk de opdracht om de laatste stap uit te voeren van de rituele zelfmoord, namelijk de onthoofding.

Anami Korechika (阿南惟幾)

Anami Korechika (阿南惟幾
Korechika Anami (阿南惟幾 Anami Korechika, 21 Februari 1887 -15 Augustus 1945) was een generaal in het imperialistische Japan tijdens de Tweede Wereldoorlog. Hij was ook oorlogsminister bij de overgave van Japan.

Anami was als oorlogsminister absoluut tegen de overgave van Japan, zelfs na alle grote verliezen van Japan. Japan was veel manschappen kwijt, evenals steden en economische capaciteiten. Zelfs na de bombardementen op Hiroshima (Hiroshima 広島市) en Nagasaki (長崎市, Nagasaki) wou Anami niet opgeven. Tegen zijn wil besloot de keizer tot overgave. Op 14 augustus 1945 tekende Anami dan de documenten van de overgave.

De volgende ochtend pleegde hij seppuku. In zijn afscheidsbrief verontschuldigde hij zich tegenover de keizer voor zijn fouten. Het zwaard, uniform en afscheidsbrief worden tentoongesteld in het Yushukan Museum in Tokyo (東京, Tōkyō).

Landing in Okinawa (沖縄県)

Op het einde van de Tweede Wereldoorlog was er een bloederige strijd tussen de geallieerden en de Japanners in Okinawa. Deze strijd kostte aan duizenden mensen het leven. Op 23 juni pleegden de Japanse bevelhebbers zelfmoord wat meteen het einde van de slag betekende.

Byakkotai (白虎隊)

Byakkotai (白虎隊) ofwel "witte tijgers", was een groep heel jonge samurai van het Aizu(会津, Aizu) domein. ze vochten in de Boshin Oorlog (戊辰戦争, Boshin Sensō).

Van deze groepering pleegden 19 samurai seppuku[8] wegens een vergissing. Ze waren van de groep afgesplitst en besloten om terug te keren naar hun meester in het kasteel van Aizu. Ze dachten in de verte te zien dat het kasteel van hun meester in brand stond en ze dachten dus ook dat hun meester overleden was. Dus namen ze het besluit om hem te volgen in de dood. Ze pleegden gezamelijk seppuku op de Iimori-berg.

Contact van seppuku met het westen

Met Japan die zijn grenzen openstelde en het Westen dat met zoveel mogelijk landen handel wilde drijven, kon het ook moeilijk anders dan dat het westen in contact kwam met het zelfmoordrituel.

Sakai incident (堺市, Sakai-shi)

De eerste keer dat een westerling in contact kwam met seppuku was in 1868 en wordt benoemd als het “Sakai incident”. Op 15 februari gingen twintig Franse scheepvaarders naar Sakai zonder officiële toelating. Hun aanwezigheid veroorzaakte onrust bij de inwoners. Men wilde de Fransmannen laten terugkeren naar hun schip. Dit liep uit de hand en elf scheepvaarders werden vermoord. De Franse vertegenwoordiger protesteerde en als compensatie kreeg hij een schadevergoeding en de verantwoordelijken werden ter dood veroordeeld. De Franse kapitein kwam de straf observeren en elke verantwoordelijke samurai pleegde seppuku. De Franse kapitein was heel geschokt en liet het ritueel stopzetten.

Algernon Bertram Freeman-Mitford

De jonge Britse diplomaat A.B. Mitford, later Lord Redesdale (1837-1917), werkte op de Britse ambassade in Japan tijdens de Meiji-restauratie[9]. Hij was getuige van sepukku in 1868. De persoon die seppuku pleegde was Taki Zensaburo. Hij beschreef later de gruwelijkheid van de gebeurtenis in zijn beroemde werk “Tales of old Japan” en in een brief naar zijn vader.

Seppuku in het hedendaagse Japan

Seppuku was officieel verbannen in 1879 (na de Meiji restoratie), maar de oude gedachte van de eervolle dood blijft hangen. Tot de dag van vandaag is zelfmoord zeer aanwezig in de Japanse maatschappij. Het oude ritueel wordt uiteraard niet meer uitgevoerd.

Voetnoten

  1. onder andere in Pearl Harbor
  2. onthoofding, seppuku wordt in verschillende stappen uitgevoerd
  3. 1877
  4. Nu Tokyo
  5. vb. In 1887 is hij Europese gevechtstechnieken gaan bestuderen om het Japanse leger sterker te maken.
  6. Nogi stak een dolk in zijn vrouw haar nek.
  7. de samurai code
  8. Een lid overleefde zijn verwondingen
  9. De Meiji-restauratie (明治維新) is de politieke omwenteling die in 1867 het eind van de heerschappij van de krijgsadel in Japan inluidde.

bronnen

Newman, John. Bushido: the way of the warrior. magna books

Turnbull, Stephen. the samurai: a military history. Japan Library

Blomberg, Catharina. The heart of the Warior: origins and religious background of the samurai system in feudal Japan. Japan Library

Willy, Vande Walle. Geschiedenis van Japan tot 1868, academiejaar 2006-2007, Leuven: Katholieke Universiteit Leuven, 2006

http://search.japantimes.co.jp/cgi-bin/fb20021215a2.html

http://www.experiencefestival.com/a/Seppuku_-_The_Western_experience/id/1453564

http://www.experiencefestival.com/a/Seppuku_-_The_Western_experience/id/1453564