Ii Naosuke
Uit GeschiedenisJapan
Ii Naosuke was een Japans politicus van 1850 tot 1860 die een grote invloed heeft gehad op de teloorgang van het bakufu[1] en op de Japanse buitenlandse politiek.
Inhoud |
Jeugd
Ii Naosuke werd op 29 november 1815 geboren. Hij was de veertiende zoon van Ii Naonaka en was verwekt bij diens concubine. Omdat hij dertien oudere broers had, was het onwaarschijnlijk dat hij later een belangrijke positie zou krijgen. Daarom werd hij naar een boeddhistische tempel gestuurd. Van zijn familie kreeg hij enkel nog financiële steun. Maar tussen 1815 en 1850 verloor Ii Naonaka geleidelijk aan al zijn zonen. Sommigen werden in andere families opgenomen wanneer die een erfgenaam nodig hadden. De rest van Naosuke’s broers stierf in de loop der jaren. Hierdoor mocht Ii Naosuke in 1850, toen zijn laatste resterende broer overleden was, terug naar huis komen en werd hij de daimyō[2] van Hikone (nu Shiga). Hij mocht ook de familienaam, Ii, gebruiken.
Politieke carriere
In 1850 werd Ii Naosuke daimyō van Hikone. Dit betekende dat hij een aanzienlijke macht had, en de stap naar de nationale politiek was niet ver weg. Toen Commodore Perry in 1853 naar Uraga reisde, stelde Ii Naosuke voor dat de Japanse regering enkel de haven van Nagasaki voor buitenlandse handel opende. Rōjū[3] Abe Masahiro was echter voorstander van het openstellen van de grenzen voor buitenlanders. Met steun van de Nanki-ha[4] werd Ii Naosuke in 1858 door shōgun[5] Tokugawa Iesada verkozen tot tairō[6]. In deze positie genoot Ii Naosuke van macht en aanzien die enkel moesten onderdoen voor die van de shōgun zelf. Hij kreeg ook de volle steun van de fudai-daimyō[7] (die ook tot de Nanki-ha behoorden). Ii Naosuke was van plan om met zijn pas verkregen macht het bakufu terug tot zijn oude glorie te brengen en het opnieuw de drijvende kracht achter de Japanse binnen- en buitenlandse politiek te maken. Na de nederlaag van China tegen de Fransen en de Engelsen dreigde Townsend Harris ermee dat, indien er niet snel een overeenkomst kwam tussen Japan en de Verenigde Staten, Groot-Brittannië en Frankrijk hierna hun pijlen op Japan zouden richten. Ii Naosuke zag geen andere optie en ging op 29 juli 1858 over tot de ratificatie van een handelsverdrag: het Japans-Amerikaans Vriendschaps-en Handelsverdrag (Nichi-Bei Shūkō Tsūshō Jōyaku).
De Ansei-zuiveringen
Met de hulp van tairō Ii Naosuke werd Tokugawa Yoshitomi de veertiende shōgun, Iemochi. Dit, en het feit dat het handelsverdrag werd afgesloten zonder de keizerlijke toestemming, zorgde voor hevig verzet van de Hitotsubashi-ha[8]. Ii Naosuke reageerde hierop met harde hand en plaatste alle kopstukken van deze groep onder huisarrest. Hij joeg echter de keizer, de Hitotsubashi-ha en de verstedelijkte rōnin (meesterloze samurai) tegen zich in het harnas. Uiteindelijk zag Ii Naosuke geen andere oplossing dan in 1858 een jaar lang een ongeziene repressie in te voeren, om het bakufu terug zijn vroegere gezag te bezorgen. Deze repressie heet de ‘Zuivering van de Ansei-periode’ (Ansei no taigoku). Vele aristocraten van het keizerlijke hof, vooraanstaande ambtenaren van de keizer en alle leiders van de Hitotsubashi-ha kregen gedwongen pensionering of huisarrest, en vele anderen kregen de doodstraf of dwangarbeid.
De moord op Ii Naosuke
Deze repressie wakkerde echter de haat voor het bakufu nog harder aan. Vele lagere en meesterloze samurai verenigden zich, samen met handelaars en landeigenaars in activistische groeperingen. Hun eerste slachtoffer was de reden voor de repressie, Ii Naosuke. Zeventien samurai uit Mito en Satsuma lokten hem op 24 maart 1860 naar de Sakurada-poort van het kasteel van Edo en vermoordden hem. Dit incident staat bekend als Sakurada-mon-gai no hen. De moordenaars verkregen later van het bakufu amnestie.
Inhoud van het Japans-Amerikaans Vriendschaps-en Handelsverdrag
Het Nichi-Bei Shūkō Tsūshō Jōyaku bestond uit volgende overeenkomsten:
- De openstelling van Shimoda, Kanagawa, Nagasaki, Niigata en Kōbe. Ook de steden Edo en Ōsaka werden opengesteld voor de buitenlanders.
- Instemming met het feit dat er buiten de ambassadeurs en consuls ook andere Amerikanen in Japan zouden mogen blijven.
- Rechterlijke autoriteit voor de consul (het principe van extraterritorialiteit).
- Vrij handelsverkeer.
- Bepaling van toltarieven met wederzijdse instemming.
Voetnoten
- ↑ Het bakufu of Shogunaat was een belangrijke regeringsvorm en was de militaire leider naast het Keizerlijk hof.
- ↑ Feodale heersers die over grote gebieden beschikten. Zij bestonden van de tiende tot de negentiende eeuw.
- ↑ Hoge functie, een van zijn taken was het controleren van de daimyō.
- ↑ Clan die Tokugawa Yoshitomi als volgende shōgun wou aanstellen.
- ↑ Stond aan het hoofd van het bakufu.
- ↑ Hoge functie, werd verkozen uit samurai-families en zijn belangrijkste taak was vervanger van de shōgun indiend deze afwezig was.
- ↑ Groep van daimyō die loyaal waren aan de Tokugawa clan.
- ↑ Clan die Hitotsubashi Yoshinobu (of Hitotsubashi Keiki) als volgende shōgun wou aanstellen.
Bibliografie
Internet
- Ii Naosuke's biografie:
http://www.biographybase.com/biography/Naosuke.Ii.html
- Ii Naosuke op wikipedia:
http://en.wikipedia.org/wiki/Ii_Naosuke
Boeken
- Een geschiedenis van Japan: van samurai tot soft power, W Vande Walle

