Azuchi-jō (安土城)

Uit GeschiedenisJapan

(Doorverwezen vanaf Het Kasteel van Azuchi)
Reconstructie van het Azuchi kasteel in het 'Azuchi Momoyama Bunka Mura’ themapark

Het kasteel van Azuchi (安土城, Azuchi-jō) werd gebouwd door Oda Nobunaga tijdens de Azuchi-Momoyama-periode (1568-1603) en nam drie jaar (1576-1579) in beslag.

Inhoud

Azuchi-Momoyama-periode

De Azuchi-Momoyama-periode (1568-1603) was een kort maar erg belangrijk tijdperk in de geschiedenis van Japan. Het was de periode waarin Japan verenigd werd, dit mede te danken aan twee krijgsheren, Oda Nobunaga (1534-1582) en Toyotomi Hideyoshi (1536-1598). De naam heeft de periode te danken aan het feit dat Oda Nobunaga verbleef in het kasteel te Azuchi en Toyotomi Hideyoshi in zijn kasteel te Momoyama. Het was een periode van bloedige campagnes waarin de eenheid van het land bevochten werd.

Oda Nobunaga en Toyotomi Hideyoshi

Oda Nobunaga (23 juni 1534 – 21 juni 1582) kwam vanuit het niets op de voorgrond van het Japanse Rijk. Oda begon als daimyō[1] van Owari maar kon uitgroeien tot een van de belangrijkste diamyo uit de Japanse geschiedenis. Door zijn sterk strategisch inzicht, het verslaan van rivalen en het sluiten van verbonden slaagde hij erin Kyōto te veroveren. Oda was op dit moment erg machtig en liet een Kasteel bouwen te Azuchi.

Oda kreeg zelf de kans om shōgun[2] te worden, maar sloeg deze kans af. Hij vond dat hij sterk genoeg was om Japan onder zijn gezag te krijgen zonder hulp of steun van de Keizer. Maar de opmars van Oda kreeg een vreemde wending toen hij door een van zijn volgelingen, namelijk Mitsuhide Akechi, werd verraden. De relatie tussen Oda en Mitsuhide had altijd al stroef verlopen en Mitsuhide besloot twee van zijn samurai op Oda af te sturen. Op 21 juni 1582 hadden ze het bevel gekregen Oda te vermoorden. Ze ontmoetten hem bij de Honnō-tempel maar Oda vond het te vernederend om zich te laten vermoordden en pleegde daarom zelfmoord.

Toch had Oda Nobunaga een volwaardige opvolger, Toyotomi Hideyoshi (2 februari 1537 – 18 september 1598). Hideyoschi was van lage afkomst, maar door zijn sterke legertroepen slaagde hij erin vele vijanden, waaronder onder meer Mitsuhide Akechi, te verslaan en zo aan de macht te komen. Hij maakte het werk af dat Oda niet had kunnen voltooien, hij verenigde Japan. Naar het voorbeeld van zijn voorganger liet ook Hideyoshi een kasteel bouwen, ditmaal in Ōsaka. Het was de bedoeling dat het groter en machtiger zou worden dan het kasteel in Azuchi. Integenstelling tot Oda, streefde Hideyoshi wel naar de titel van shōgun, maar de keizer kon hem deze titel niet geven vanwege zijn lage afkomst. Hideyoshi probeerde dan maar Ashikaga Yoshiaki te overtuigen om hem als zoon te adopteren, maar Ashikaga weigerde en Hideyoshi’s plannen om shōgun te worden vielen nu helemaal in het water. Hideyoshi had ook twee pogingen ondernomen om Korea te veroveren, hoewel de eerste poging tamelijk vlot van start ging, zijn ze beiden mislukt. Met Hideyoshi’s dood in 1598 was zijn zoon veel te jong om zijn macht over te nemen. Maar Hideyoshi had kort voor zijn dood een ‘Raad van Vijf Regenten’ opgericht, na een lange machtsstrijd onder de vijf regenten kwam Tokugawa Ieyashu er als winnaar uit en werd zo de nieuwe leider van het herenigd Japan.

Kastelen tijdens de Azuchi Momoyama periode

Ontwikkeling en hoofdkenmerken

In Europa zorgde de opkomst van het kanon ervoor dat het bouwen van kastelen afnam. Wat totaal het tegenovergestelde was van wat er in Japan gebeurde, met de introductie van het kanon in Japan werden er juist meer kastelen gebouwd. Het kanon verscheen voor het eerst in Japan rond 1543, niet lang hierna maakten de kastelen een grote ontwikkeling door. Het eerste voorbeeld hiervan is het kasteel van Azuchi, gebouwd tijdens de late jaren 1570. Het kasteel was groter en steviger dan al z’n voorhangers, mede door de brede stenen basis, de kunstmatige heuvel waar het op gebouwd werd en de hoge centrale hoofdtoren. Bovendien stond de nadruk ook heel sterk op de ingewikkelde architectuur van het kasteel. Toch werd defensie zeker niet vergeten, grote groepen manschappen stonden in voor de verdediging van het kasteel. Al deze eigenschappen zijn typische kenmerken van kastelen die gebouwd werden tijdens de Azuchi-Momoyama-periode.

Introductie van de haakbus
Haakbus
Nadat het kanon voor het begin van de ontwikkeling van de kastelen zorgde, werd de hoofdreden van de ontwikkeling de haakbus[3] of het lontslotgeweer. De introductie van dit wapen zorgde voor een drastische verandering van de Japanse veldslagen. Hoewel boogschietduellen en

lijf-aan-lijf gevechten nog steeds voorkwamen was het vechten met een haakbus veel effectiever, waardoor de populariteit ervan snel groeide.

Oda Nobunaga bouwde zijn kasteel met de opkomst van dit wapen in gedachten. De stenen basis van het kasteel zorgde voor een veel betere bescherming dan hout of aarde. Ook de grote torens en de locatie van het kasteel, op een kleine heuvel in een vlakte, zorgden voor een extra voordeel. Aankomende vijanden konden direct opgemerkt worden.

Invloeden van het kasteel van Azuchi op latere kastelen

Hoewel het kasteel van Azuchi drie jaar na z’n voltooiing al vernietigd werd, luidde het een nieuw tijdperk in voor de kastelenbouw in Japan. Bijna alle kastelen die erna gebouwd werden hadden dezelfde hoofdkenmerken. Ze waren groter, hadden een goede stenen basis, werden gebouwd op een vlakte en hadden een gesofisticeerde architectuur. Een ander voorbeeld hiervan is het kasteel van Ōsaka, gebouwd door Toyotomi Hideyoshi.

Het kasteel van Azuchi

Het onstaan

Het kasteel van Azuchi was een van de belangrijkste kastelen uit z’n tijd. Oda Nobunaga liet het bouwen en er werd drie jaar lang aan gewerkt, van 1576 tot 1579. Het werd gebouwd langs de meren van Biwa, in de provincie Ōmi. Oda had deze plek speciaal uitgekozen omdat het verschillende voordelen had. Enerzijds stond het dicht genoeg bij de stad Kyōto, zodat Oda vanuit het kasteel kon uitkijken over de stad, toch stond het er nog ver genoeg vandaan zodat het veilig was voor branden en opstanden die in de stad heersten. Anderzijds had de uitgekozen plek ook een strategisch voordeel, het bevond zich in de buurt van vijandige clans en zo kon Oda hun handelsroutes en de transportwegen controleren.

Doel

Toch was het niet de bedoeling dat het kasteel enkel een militaire functie zou hebben zoals veel kastelen die eerder gebouwd waren dat wel hadden. Met dit kasteel wou Oda zijn rivalen en concurrenten intimideren. Niet enkel met de goede defensie die het kasteel had, maar vooral met de vele verdiepingen, de prachtige decoratie en de schitterend ogende tuinen. De hoofdtoren, ook wel de tenshukaku genaamd, had maar liefst zeven verdiepingen. Het leek wel een koninklijk paleis met een schatkist, vele privé kamers, bureaus en publieke zalen. Maar de meest indrukwekkende onderdelen van de toren waren waarschijnlijk de vijfde en de zesde verdieping, de vijfde verdieping was achthoekig en moest de hemel voorstellen, de zesde verdieping was vierhoekig en moest de waarden van het taoïsme[4] en het confucianisme[5] vertegenwoordigden. Bovendien werd het kasteel met kleurrijke draak- en tijgerpatronen verfraaid.

Verschillen met voorgaande kastelen

Het kasteel bezat ook vijf militaire eigenschappen die voorgaande kastelen niet hadden. Ten eerste had het kasteel een massieve constructie, de stenen basis waarop het kasteel gebouwd was, was maar liefst 5,5 meter hoog en 6,5 meter breed. Een tweede eigenschap van het kasteel was dat het veel meer uit stenen opgebouwd was. Voor de bouw van de stenen basis werden granietstenen gebruikt die zorgvuldig in elkaar gepuzzeld werden zonder het gebruik van cement. Een derde innovatie was de hoofdtoren. De toren zorgde voor een beter uitzicht op de omgeving, zodat vijanden vlugger konden opgemerkt worden. Een vierde voordeel was de aanwezigheid van kleinere gebouwen binnen het domein van het kasteel. Deze gebouwen boden een schuilplaats aan verdedigers die het kasteel beschermden. Een laatste eigenschap die ervoor zorgde dat het kasteel zich kon onderscheiden van de andere kastelen was de plaats waar het gebouwd was. Voorgaande kastelen werden steeds gebouwd aan de voet van een berg, met dichte vegetatie errond die zorgden voor een goede bescherming tegen de vijand. Maar het kasteel van Azuchi werd gebouwd op een heuvel in een vlakte dat zorgde voor een breed zicht op een eventuele aankomende vijand.

Uitbreiding
Maar dit was nog niet genoeg voor Oda Nobunaga. Oda verlangde naar een heuse stad rond zijn kasteel. En daar had hij veel voor over, hij bouwde ondermeer huizen voor zijn werknemers, een boeddhistische tempel en huizen voor mensen die tijdens het reizen een rustplaats nodig hadden. Toch had Oda problemen om mensen te overtuigen in deze huizen in te trekken. Een van de
Stenen ruïne
pogingen die Oda ondernam om de stad succesvol te maken was dat inwonenden geen belastingen moesten betalen. In 1582 werd het inwonersaantal geschat op 5.000 personen.
Ondergang

Maar spijtig genoeg heeft het kasteel niet langer bestaan dan dat de bouw ervan geduurd heeft. Na de dood van Oda Nobunaga en drie jaar na de voltooiing van het kasteel werd het vernietigd door Mitsuhide Akechi, Oda’s verrader.

Overblijfselen

Het enige dat overgebleven is van het kasteel is een stenen ruïne, die nu nog steeds bezocht kan worden. Ook bevindt zich niet ver van de ruïnes ‘het huis van Oda Nobunaga’, daar is een perfecte reconstructie van de vijfde en zesde verdieping te bezichtigen. Men heeft alsook geprobeerd het volledige kasteel te reconstrueren, gebaseerd op historische prenten. Deze reconstructie van het kasteel kan men bezichtigen in het ‘Azuchi Momoyama Bunka Mura’ themapark.

Voetnoten

  1. Een daimyō (大名) is een Japanse krijgsheer behorend tot de samurai klasse. Letterlijk betekent daimyō grote naam. Sommige van deze heersers uit de geschiedenis van Japan hadden, gedurende de 12e tot de 19e eeuw, enorme macht.
  2. Een shōgun (将軍) is de titel voor een Japanse militaire leider.
  3. Een Haakbus of een lontslotgeweer was een primitief vuurwapen dat van de vijftiende - tot de zeventiende eeuw werd gebruikt. Het was de voorganger van de musket en was iets kleiner dan zijn voorgangers, zodat het gemakkelijker te dragen was. Het wapen werd ontstoken met een lont.
  4. Het taoïsme of daoïsme, is een Chinese filosofische en religieuze stroming.
  5. Het confucianisme is een Chinees ethisch en filosofisch systeem, dat de leer van Confucius volgt.

Bronnen

Boeken

  • BOOT, J.W., Keizers en shōgun. een geschiedenis van Japan tot 1868. Amsterdam University Press, Amsterdam, 2001, 127 blz.
  • Motoo, H., Japanese Castles. Kodansha International Ltd. And Shibundo, Tokyo, 1986, 200 blz.
  • Vande Walle, W., Een geschiedenis van Japan. Van samurai tot soft power Uitgeverij Acco, Leuven, 2007, 495 blz.

Websites