Date Masamune (伊達 政宗)

Uit GeschiedenisJapan

Excursus - Studentenbijdrage

Date Masamune (伊達 政宗) (5 september 1567 – 27 juni 1636) was een daimyo (大名) die leefde in de Tohoku regio (東北地方) gelegen in het noordoosten van Honshu (本州). Hij is de stichter van de huidige stad Sendai (仙台市)[1]. Zijn bijnaam was dokuganryū (独眼竜) of “éénogige draak”. Masamune staat ook bekend om de unieke helm die hij droeg. Deze had een attribuut in de vorm van een maansikkel.

Standbeeld van Masamune bij het Sendai kasteel.

Inhoud

Date clan

Achtergrond

Wapenschild van de Date clan.

De Date clan (伊達氏) werd gesticht in de vroege Kamakura periode[2](鎌倉時代) door Isa Tomomune (伊達朝宗) die oorspronkelijk afkomstig was van het Isa district (伊佐郡) in de Hitachi provincie[3](常陸国). De naam Date is afkomstig van het Date district (伊達郡) in de Mutsu provincie[4]verkregen van Minamoto no Yoritomo (源 頼朝) als dank voor bewezen diensten tijdens de Genpei oorlog (源平合戦) en Yoritomo’s strijd om macht met zijn broer Minamoto no Yoshitsune (源 義経).

Familie

Date Masamune, geboren te Yonezawa (米沢市) in de Yamagata Prefectuur (山形県) onder de naam Bontenmaru (梵天丸), was de oudste zoon van Date Terumune (伊達輝宗) heer van de Rikuzen provincie[5](陸前国). Zijn moeder was Mogami Yoshihime (最上義姫) dochter van Mogami Yoshimori (最上 義守) daimyo van de Dewa provincie[6](出羽国). Hij was getrouwd met Tamura Megohime (田村愛姫) dochter van Tamura Kiyoaki (田村清顕) heer van het Miharu kasteel(三春城) in de Mutsu provincie (陸奥国). Masamune had veel kinderen waarvan de bekendste Date Hidemune (伊達 秀宗) daimyo van het Uwajima domein(宇和島) in de Iyo provincie [7](伊予国) en Date Tadamune (伊達忠宗) de opvolger van zijn vader als heer van het domein Sendai.

Biografie

Tijdens zijn jeugd

Als kind verloor hij door de pokken het zicht in zijn rechteroog, waarna ook het volledige orgaan verwijderd werd. [8]Hier heeft hij zijn bijnaam van “éénogige draak” aan te danken. Op veertienjarige leeftijd in 1581 leidde Date Masamune zijn eerste campagne. Hij hielp zijn vader de Sōma clan (相馬氏) te verslaan. In 1584 volgde hij zijn vader Date Terumune, die zich terugtrok als daimyo, op als leider van de Date clan.

Militaire verwezenlijkingen als clanleider

Kort daarna liep Ouchi Sadatsuna, een dienaar van de Date clan, over naar de Ashina clan (蘆名氏) van de Aizu regio (会津藩). Als reactie hierop verklaarde Date Masamune hen de oorlog. Maar zijn leger werd tot halt geroepen te Hibara door de Ashina generaal Iwashiro Morikuni . Masamune trok zich terug maar drie maanden later begon hij een nieuwe campagne tegen de Ouchi clan (大内氏) in het Otemori kasteel. Daar werd door het leger van de Date clan een ware slachting aangericht. Toen de Ouchi dit hoorden vluchtten deze weg uit hun hoofdkwartier, het Obama kasteel (小浜城), dat dan makkelijk werd ingenomen.

Masamune in wapenuitrusting.

Dit alles zorgde voor spanningen tussen de Date en de Hatakeyama (畠山氏), een machtige naburige clan. De Hatakeyama probeerden vredesonderhandelingen aan te gaan met Masamune, dit steeds zonder succes. Uiteindelijk richtten ze zich tot Masamune’s vader Terumune die na een uitnodiging van Hatakeyama Yoshitsugu (二本松義継) ontvoerd werd. Toen de krijgers van Masamune te hulp snelden beval Terumune hun aan te vallen zonder rekening te houden met zijn veiligheid. In de daaropvolgende verwarring verloor deze het leven. Er ontstond een groot conflict tussen de Date clan en de Hatakeyama clan die onder andere gesteund werden door de Soma, de Ashina en de Satake (佐竹氏) clans. Deze bereidden een aanval voor op het Motomiya kasteel van Masamune. De Date krijgers waren zwaar in de minderheid[9]en een nederlaag leek onoverkomelijk. Maar op het laatste moment trokken de troepen van de Satake clan zich terug omdat in hun afwezigheid hun land werd aangevallen door de Satomi clan. Hierdoor staakte de Hatakeyama de aanval op het Motomiya kasteel volledig. Er werd vrede gesloten maar die zou maar van korte duur blijken want in 1589 verlsoeg Date Masamune de Ashina clan en veroverde de Aizu regio.

Ondertussen verslechterde ook de relatie met zijn moeder die hem omwille van het verlies van zijn rechteroog niet waardig achtte als opvolger van de Date clan. Zij streefde ernaar Masamune’s jongere broer Kojiro als clanhoofd te installeren. Hierop vermoordde Date Masamune zijn broer en vluchtte zijn moeder naar de Mogami clan (最上氏).

Onder Toyotomi Hideyoshi

In 1590 beval Toyotomi Hideyoshi (豊臣 秀吉) de daimyo uit de Tohoku regio hem te assisteren in zijn aanval op het Odawara kasteel (小田原城) van de Hojo clan (北条氏). Masamune stond hier weigerachtig tegenover en kwam opzettelijk te laat. Hideyoshi beval hem het land dat hij had gewonnen op de Ashina clan op te geven en wees hem het kleinere gebied rond het Iwadeyama kasteel toe waar hij verbleef van 1591 tot 1604. Tijdens de Koreaanse campagne bleef Masamune veeleer op de achtergrond. Zijn troepen gingen pas naar Korea toen het er slecht begon uit te zien voor het Japanse invasieleger en deze zich al begonnen terug te trekken. Date’s troepen keerden zonder al te veel kleerscheuren terug.

Onder Tokugawa Ieyasu

Het Zuihoden Mausoleum te Sendai.

Na de dood van Toyotomi Hideyoshi steunde Date Masamune Tokugawa Ieyasu (徳川 家康). Hij hielp deze door samen met de Mogami clan de troepen van Uesugi Kagekatsu (上杉 景勝) tegen te houden . Hierdoor kon Ieyasu zonder problemen verder trekken en uiteindelijk de slag van Sekigahara (関ヶ原の戦い) winnen. Als gevolg hiervan verwierf Masamune Sendai een gebied dat veel groter was dan Iwadeyama.[10]Hier liet hij het Aoba kasteel (青葉城) bouwen. Tijdens de Koreaanse invasie speelde Masamune een passieve rol en in de slag van Sekigahara vocht hij niet mee, maar bij het beleg van het Osaka kasteel (大坂城) speelden zijn troepen wel een belangrijke rol[11].

Zowel Toyotomi Hideyoshi als Tokugawa Ieyasu waren steeds op hun hoede voor Date Masamune die een machtige figuur was in het noorden van Japan. Ieyasu vreesde vooral de christelijke missionarissen die Masamune vrij hun gang liet gaan binnen zijn gebied. Over het algemeen was Masamune wel steeds loyaal gebleven aan Ieyasu en stond op goede voet met hem, hij had onder andere één van zijn zonen uitgehuwelijkt aan een dochter van Ieyasu. In 1616 toen deze op zijn sterfbed lag was Masamune één van de laatste personen die hem kwam bezoeken en las hij hem volgens bronnen een stuk Zen poëzie voor.[12] Masamune zelf stierf in 1636 en ligt begraven in het Zuihoden mausoleum.

Contact met het Christendom

Replica van de Date Maru of San Juan Bautista.

Masamune liet christenen toe in zijn gebied te prediken en zorgde er zelfs voor dat Luis Sotelo, een Franciscaanse broeder, gered werd van de doodstraf. Deze werd dan ook naar Sendai gestuurd waar Masamune hem vroeg om een handelsmissie te organiseren. Hij liet het schip de San Juan Bautista of Date Maru (伊達丸) bouwen met behulp van Europese scheepsbouwtechnieken. Hasekura Rokuemon Tsunenaga (支倉六右衛門常長), een dienaar van Date Masamune, ging samen met Sotelo mee op deze expeditie die de naam Keichō (慶長) missie droeg en in 1613 vertrok. Deze expeditie zou onder andere langs Mexico en Spanje varen. Het einddoel was een audientie met Paus Paulus V in Rome. Deze missie keerde in 1620 terug. Ondertussen kreeg Ieyasu steeds meer argwaan tegen de christenen en maande Masamune aan hen te vervolgen. Deze moest uiteindelijk zwichten. Toen Sotelo terugkeerde werd hij prompt opgepakt en uiteindelijk levend verbrand.

Gevolgen voor de economie

De Tohoku regio die voordien economisch achter stond is onder Date Masamune volledig tot bloei gekomen. Dit kwam onder andere door de stimulering van handel en de constructie van vele bouwwerken zoals kastelen, tempels en schrijnen. Sendai ligt dicht bij de zee en dit had voor Masamune vele voordelen. Men deed ondere andere aan zoutwinning en hij probeerde contacten te leggen met Europa om handel te drijven. Zo nodigde hij geregeld buitenlanders uit om in zijn domein te wonen omdat hij verregaande interesse had in Westerse technologie.

Sporen in het heden

In Sendai zelf zijn er vele overblijfselen van Masamune’s tijd . Onder andere het Zuihoden mausoleum, de ruïnes van het kasteel van Sendai, dat tijdens de Tweede Wereldoorlog gebombardeerd is, en het shinto heiligdom van Osaki Hachiman (大崎八幡宮)[13] gebouwd in 1607. In het Sendai Stadsmuseum (仙台市博物館) liggen een heleboel artefacten bewaard van de Date clan (waaronder de wapenuitrusting van Masamune) en ook voorwerpen afkomstig van de reis van Hasekura Tsunenaga.

Zoals Oda Nobunaga (織田 信長), Sanada Yukimura (真田幸村) en vele andere bushi is Date Masamune een persoon die enorm tot de verbeelding spreekt van de moderne Japanner. Dit is uiteraard te danken aan zijn helm met maansikkel en zijn episch klinkende bijnaam . Deze elementen maken van hem een charismatisch personage dat bij uitstek gebruikt kan worden in populaire cultuur. Hij komt onder andere voor in videospellen zoals Capcom’s Sengoku Basara, Koei’s Sengoku Musou en Age of Empires III : The Asian dynasties. In de manga Samurai Deeper Kyo van Kamijo Akimine (上条明峰) speelt hij ook een rol. Er is ook een hele drama serie ‘Dokuganryu Masamune’ uitgezonden door NHK [14] in 1987. Dit historisch drama vertelt zijn levensverhaal. Watanabe Ken(渡辺 謙), die in het Westen vooral bekend is om zijn rollen in The Last Samurai en Letters from Iwo Jima, speelt Date Masamune.

Voetnoten

  1. ↑ De kanji werden eerst als 千代 (letterlijk duizend generaties) geschreven en daarna door Masamune veranderd in 仙臺 dat later 仙台 werd, letterlijk betekent dit kluizenaar op een platvorm. Dit was een verwijzing naar een Chinees gedicht over een kasteel van keizer Wen van de Han dynastie. Masamune hoopte zo dat het kasteel even lang voorspoed zou kennen als een berg bewoond door een onsterfelijke kluizenaar.
  2. ↑ Tussen 1185-1333.
  3. ↑ De huidige Ibaraki prefectuur.
  4. ↑ Oude provincie die bestond uit de huidige Fukushima, Miyagi, Iwate en Aomori prefecturen en Kazuno en Kosaka uit de huidige Akita prefectuur.
  5. ↑ Oude provincie die bestond uit een groot deel van de huidige Miyagi prefectuur en delen van de Iwati prefectuur.
  6. ↑ Oude provincie die bestond uit de huidige Yamagata prefectuur en de huidige Akita prefectuur buiten de plaatsen Kazuno en Kosaka.
  7. ↑ De huidige Ehime prefectuur op Shikoku.
  8. ↑ Het is onduidelijk wie dit gedaan heeft. Sommige bronnen beweren dat Masamune zelf het heeft verwijderd, na een opmerking van een ander clanlid over het feit dat de vijand het er in een gevecht uit zou kunnen halen. Andere bronnen beweren dat Katakura Kojuro, een dienaar van Masamune, hier verantwoordelijk voor is.
  9. ↑ Volgens het boek "Samurai Commanders" telde het Date leger 7000 man en het vijandelijke leger 30000.
  10. ↑ Volgens Sansom's "A History of Japan" bezat Date Masamune nu een gebied van 605.000 koku.
  11. ↑ Volgens Turnbull hield hij tijdens het laatste gevecht in Tennoji positie op de linkerflank van het Tokugawa leger waar hij op een kritiek moment cruciale ondersteuning bood.
  12. ↑ Masamune hield zich vooral op latere leeftijd veel bezig met culturele activiteiten zoals No-theater, kalligrafie en schilderkunst.
  13. ↑ Shinto heiligdom gewijd aan Hachiman god van de oorlog en beschermer van Japan.
  14. ↑ NHK of Nippon Hōsō Kyōkai (日本放送協会) is een Japanse televisiezender.

Bronnen

Boeken

  • Vande Walle, Willy. Een geschiedenis van Japan: Van samurai tot soft power, Leuven, Acco, 2007
  • Sansom, George. A History of Japan (1334-1615), Stanford California, Stanford University Press, 1987
  • Boxer, C.R. The Christian Century in Japan (1549-1650), Berkeley en Los Angeles California, University of California Press, 1974
  • Cary, Otis. A History of Christianity in Japan: Volume 1: Roman Catholic and Greek Orthodox Missions, London, Curzon Press, 2003
  • Turnbull, Stephen en Hook, Richard. Samurai Commanders (2) (1577-1638), London, Osprey Publishing, 2005

Online

Teruggeplaatst van "http://mediawiki.arts.kuleuven.be/geschiedenisjapan/index.php/Date_Masamune_(%E4%BC%8A%E9%81%94_%E6%94%BF%E5%AE%97)"