Beoefenen van krijgskunsten tijdens de bezetting van Japan
Uit GeschiedenisJapan
Beoefenen van krijgskunsten tijdens de bezetting van Japan
Tijdens de bezetting van Japan door de Verenigde Staten werd het beoefenen van krijgskunsten - zowel in de scholen als in het openbare leven - tijdelijk stopgezet. Deze beslissing werd genomen in verband met de Amerikaanse perceptie dat deze praktijken een link in de keten van de militarisatie van de Japanse samenleving waren geweest.
Inhoud |
Amerikaanse voorbereidingen
Een definitief eind aan de Japanse rol in de Tweede Wereldoorlog kwam in zicht met het afwerpen van kernbommen boven Hiroshima en Nagasaki in augustus 1945. Bijna een maand later ondertekenden de verslagen generaals een onverwaardelijke overgave op het Amerikaanse oorlogsschip Missouri.(Youtube site filmpje)
Deze capitulatie was het begin van de bezetting van Japan, formeel door de Geallieerde Machten maar in de praktijk hoofdzakelijk door Amerikaanse militairen.[1] In de Amerikaanse hoofdstad, Washington D.C., was men al hard aan de slag geweest om plannen te ontwikkelen die de bedoeling hadden om Japan uit te schakelen als toekomstige bedreiging[2] volgens de door de Geallieerden afgesproken voorwaarden van de Verklaring van Potsdam.
Om dit doel te bereiken hadden de bewindslieden gekozen om Japan naar een democratie om te vormen die bewust naar hun eigen Amerikaanse model opgebouwd was.[3]
De beleidsmakers in Washington D.C. en later ook de militairen die in Tōkyō zaten hadden verschillende aspecten van de Japanse maatschappij op het oog toen ze aan dit hervormingsproces begonnen, waaronder de sociale steun die de Japanse samenleving aan de militarisatie had verleend. Daarmee kwam ook het beoefenen van krijgskunsten en ook het onderwijs ervan aan kinderen onder de loep.[4] [5]
Ervaringen omtrent het verbod
Tijdens de toenemende militarisatie van de Japanse samenleving werd een paraplu-organisatie gesticht, de Dai Nihon Budōkai (Grotere Japanse Krijgskunsten-vereniging). Deze organisatie kende de rangen bij de verschillende krijgskunsten toe, dus deze taak werd niet door de directeuren van de verschillende krijgskunstscholen uitgevoerd. Ook al was deze organisatie door de regering gesticht, ze leidde een eigen leven als een "stichting".[6]
Tijdens de oorlogsjaren verminderde het aantal beoefenaars van krijgskunsten door de militaire dienstplicht van de Japanse mannen. Maar - en aikidō is daar een voorbeeld van - deze aktiviteiten bleven doorgaan. "Alhoewel de talentvolle mannen van Aikido door hun oorlogsjarendiensten uit elkaar waren gegaan, bleef de Onderwijsafdeling van de Kobukai aktief...en bood verschillende cursussen aan." [7]
De Japanners die in de jaren dertig Japan verlieten, gaven de krijgskunsten niet zomaar op, en bleven deze beoefenen in plaatsen zoals Dalian in Mantjoerije. Een jonge man te Darien werd geînspireerd door zijn moeder om zijn focus van kendō naar aikido te verleggen. Enkele jaren later vertelde deze man over zijn ervaringen in Mantjoerije:
- Ueshiba Sensei (de stichter van aikido, Morihei Ueshiba) kwam ieder najaar naar Mantsjoerije vanuit Tōkyō. Hij kwam soms naar de universiteit (van Mantsjoerije) en soms werd hij door de Mantsjoerijnse regering uitgenodigd. Aikido was bij onze universiteit een verplicht vak, misschien de eerste van alle overheidsuniversiteiten die zoiets eiste. Kendō, Jūdō, Aikidō, alle drie de vakken waren verplicht.[8]
Deze activiteiten werden niet alleen beschouwd als steun aan de toenemende militarisatie van de voor-oorlogse Japanse maatschappij, maar ook als inspiratiebron van enkele schrijnende praktijken van Japanse soldaten die inmiddels algemene bekendheid hebben gekregen. Een kleine greep uit de grotere geschiedenis levert voorbeelden als een terechtstelling van een Australische oorlogsgevangene met een katana, en het gebruik van oorlogsgevangenen als levend doelwit voor bajonet-, geweer- of karate- oefeningen.[9]
Zodra de soldaten en hun bevelhebbers in het General Headquarters in Tōkyō aankwamen, werden alle activiteiten op het gebied van budo onmiddelijk verboden.[10][11] Dit was een relatief kleine beslommering vergeleken met de algemene problemen van dakloosheid en uithongering. De Amerikanen wisten het bezette Japanse volk al een stuk geruststelling te verschaffen door eigen voedsel mee te brengen: Japanners hadden verwacht om verplicht te worden de bezettende troepen uit hun schaarse voorraad te moeten voeden.[12] Japan beleefde een algemene toestand van uitputting die ook gekenmerkt werd door wanhoop en psychische instoring: men gebruikde de term kyodatsu (虚脱) die in de eerste plaats een technische term was.[13]Mede om conflicten met de autoriteiten te omzeilen had Ueshiba Morihei, de stichter van aikidō, zich al met zijn familie op het platteland gevestigd, waar hij als boer zijn eigen land bewerkte in Iwama, Ibakari,[14] hoewel hij daar ook sporadisch aikido onderwees. [15] De zoon van de stichter Aikidō, Kisshomaru Ueshiba, schreef later over de ervaring van een bestaan van “bamboo shoot living”, het wegtrekken van het ene laagje na het andere om in leven te blijven zonder kas-inkomsten.[16] “Bamboo shoot living” beschreef ook de aktie van een voormalige fiere stadsburger die zijn kleding laag per laag moest uittrekken om aan boeren op ‘t platteland in ruil te geven voor eten.[17]
Hoewel uit het gezicht blijven als de beste optie werd beschouwd, was niet iedere soldaat van de bezettingsmachten zo fel tegen de krijgskunsten gekant: zo merkte een sensei op in een latere terugblik dat onder de Amerikaanse officieren velen een enthousiaste houding hadden ten opzichte van bijvoorbeeld judo.[18]
Er waren ook andere knelpunten te overwinnen. Vele families waren dakloos geworden door de geallieerde bombardementen, en hoewel de aikidō-dōjō in Tōkyō nog overeind stond dankzij het bluswerk van Kisshomaru Ueshiba tijdens de bombardementen,[19] werd het gebouw na de oorlog een onderkomen voor vele families, die ook werden geholpen door de stichter met voedsel uit zijn boerderij te Iwama.[20] Op het hoogtepunt van de woningnood woonden er tien families in de dojo, en tegen 1948 beschreef een aikidōbeoefenaar die was teruggekeerd uit zijn dienst dat er nog drie families waren overgebleven, wat de sfeer voor training niet bevorderde.[21]
Uiteindelijke opschorten
Een aantal acties zijn ondernomen om opnieuw krijgskunsten wettelijk in het openbaar te mogen beoefenen. Jūdō wist zich van budō tot sport te benoemen, en daardoor de verdenkingen van de bezettingstroepen te omzeilen. Maar aikidō was te bekend om de zelfde strategie te volgen. Kendō was ook bekend, maar kon toch later het voorbeeld van judō volgen: in een aangepaste vorm kreeg het een nieuw begin als shinai kyogen of "bamboezwaard-competitie", met de hulp van Professor Tomiki en verschillende leiders uit judō- en kendō-kringen.[22][23][24]
Aikidō-beoefenaars hielden zich ook bezig met een initiatief om het verbod te laten opschorten. Al in november 1945 had een groep van 53 mensen zich verzameld o.a. prins Konoe om een terugkomst voor te bereiden. Samen besloten ze om de naam van de organisatie te veranderen tot Aikikai of "Aikidō Stichting" en ook een nieuw bestuur te verkiezen.[25] In samenwerking met Kinja Fujita en anderen kon Kisshomaru Ueshiba een aanvraag bij het Ministerie van Onderwijs indienen (met Koshi Nakayama as onderhandelende medewerker van het Ministerie).[26]
Uit de documenten bleek dat the stichters van deze nieuwe vereniging de zienswijze van het GHQ [link] op budô onderschreven en spijt betuigden.
- "... Over the last half century, the nation has been led on an incorrect path, deviating from the true Way. As a result of Japan's defeat in the war, a return to the path of sincerity and virtue has become possible.
- "... some rewording (of the foundation rules) has been required in order that its principles are not misunderstood against the background of our current domestic and international circumstances."[27]
De stichting-in-wording kreeg zijn nieuwe authorisatie om in werking te treden op 9 februari 1948.[28][29]
Toch bleef het functioneren van een stichting ter steun van budō-activiteiten moeilijk. Velen in de Japanse maatschappij vonden de krijgskunsten in tegenstrijd met de nieuwe na-oorlogse democratische geest. Bovendien bleven zowel voedsel als vervoer schaars - dus mensen waren niet zo snel in staat om voor zware trainingen een grote inspanning te leveren, of de dōjō te bereiken voor een ochtendtraining. Voor beoefenaars van aikidô bleven de moeilijkheden bestaan tot 1951.[30]
voetnoten
- ↑ Perry, John Curtis, Beneath the Eagle's Wings: Americans in Occupied Japan (Dodd, Mead & Company, 1980) p. 11, 13.
- ↑ inhoud van de Basic Intitial Post-Surrender Directive gedateerd 29 augustus 1945, Livingston, Jon et al (redacteur). The Japan Reader 2: Postwar Japan: 1945 to the Present (Pelican Books, 1973) band 2, appendix A, II. pag. 423-426 en Political Reorientation of Japan, Report of the Government Section, Supreme Commander for the Allied Powers (US Government Printing Office, 1949), Part I - Ultimate Objectives.
The Ultimate objectives of the United States in regard to Japan, to which policies in the initial period must confrom, are
- (a) To insure that Japan will not again become a menace to the United States or to the peace and security of the world.
- (b) To bring about the eventual establishment of a peaceful and responsible government which will respect the rights of other states and will support the objectives of the United States as reflected in the ideals and principles of the Charter of the United Nations. The United States desires that this government should conform as closely as may be to the principles of democratic self-government but it is not the responsibility of the Allied Powers to impose upon Japan any form of government not supported by the freely expressed will of the people.
- ... (b) Japan will be completely disarmed and demilitarized. The authority of the militarists and the influence of militarism will be totally eliminated from her (sic) political, economic, and social life. Institutions expressive of the spirit of militarism and aggression will be vigorously suppressed. (nadruk door schrijfster Wiki-artikel)
- ↑ Perry, John, op cit. p. 15
- ↑ Perry, John, ibid p. 134-5
- ↑ Harries, Merion & Susie; Sheathing the Sword: Demilitarization of Japan, (Hamish Hamilton, 1987), p. 64, en meer in 't algemeen p. 61-65. Een aanvullende detail in John W. Dower's Embracing Defeat: Japan in the Wake of World War II (WW Norton & Company, London, United Kingdom, 1999) geeft een krachtig beeldbeschrijving: dat in de dagen voordat nieuwe tekstboeken er aankwamen, hebben de studenten onder begeleiding van hun leraars de oude teksten zelf met penceel en inkt er uit gewist. p. 247
- ↑ Okumura/Pranin, Aikido Journal, Aiki News #58, oktober 1983, http://www.aikidojournal.com/article?articleID=531 "At that time it was called Aiki Bujutsu not Aikido. In 1943, rank came to be issued by the Dai Nihon Budokai (Greater Japan Martial Arts Association). None of the heads of schools issued rank. This was the case in 1943, 1944 and 1945. The Dai Nihon Budokai was established by the government and issued ranks for Aiki, Yumi and Kendo, etc. The Association wasn't directly controlled by the government, it was a foundation."
- ↑ Ueshiba, Kisshomaru Life of O-Sensei http://www.bluespringsaikido.com/lifeofo-senseipart4 (deel vier op www.aikidoonline.com; geraadpleegd op 27 nov 2009) - "Though the talented Aikido men were scattered because of wartime service, the Instruction Department of Kobukai was still active under the direction of the author, who is the Master's successor, and Kisaburo Osawa. It offered courses in various places."
- ↑ Okumura/Pranin, Aiki News, op cit "Ueshiba Sensei came to Manchuria from Tokyo every fall. Sometimes he came to our university and sometimes he came at the invitation of the Manchurian government. In our university, Aikido was a required subject. Our university was probably the first one among all the government universities to have this requirement. Kendo, Judo, Aikido, all three were required subjects."
- ↑ Harries, Merion & Susie; op cit. p. 98, "Captured allied soldiers were used as bayonet dummies, live targets for rifle drill, sword and karate practice." Verdere materiaal opgenomen in dit boek, inclusief een dagboek van een Japanse officier met berichtgeving van de terechtstelling van een Geällieerde gevangene, onthoofd door gebruik van een katana , 10 sept 1945, document FO 371, United Nations War Crimes Commissions, Foreign Office Papers, Public Record Office, berichten over Japanse wreedheden van EFL Russel, The Knights of Bushido, Dutton 1958
- ↑ Ueshiba, K. Life of O-Sensei, op cit. "Following the war came the Occupation, and with the Occupation came a complete prohibition of budo activities. It was outlawed. "
- ↑ Okumura/Pranin, Aiki News #58 op cit. "However, when Japan lost the war, the GHQ came and disbanded the Dai Nihon Budokai. It turned out that we couldn't practice Kendo, Aikido or Judo. Under the occupation, until the San Francisco Treaty was signed, we couldn't practice openly."
- ↑ Perry, John Curtis, op cit. p. 10 "The Japanese had expected that they would be obliged to feed the occupying forces from their own sparse supplies. That the Americans brought their own food made an immediate and powerful impression on Japanese opinion. It set a tone of benevolence, particularly important in those first anxious days."
- ↑ Dower, John W., Embracing Defeat: Japan in the Wake of World War II (WW Norton & Company, London, United Kingdom, 1999) p. 89.
- ↑ Ueshiba, Kisshomaru (vertaald naar het Engels door Kei Izawa en Mary Fuller), A Life in Aikido, the biography of founder Morihei Ueshiba (Kodansha International, Tōkyō, Japan. 2008) p. 280 - "Although this relocation was forced by circumstances, it was not without several benefits... the move to Iwama allowed us to practice freely and openly. In Tokyo, we would have had to be very circumspect to avoid trouble with the American occupation forces, who were suspicious of anything connected with Budo...."
- ↑ Tanahashi, Kazuaki/Perry, Susan (redactrice), Remembering O-Sensei: Living and training with Morihei Ueshiba, Founder of Aikido (Shambhala Publications, Boston MA, USA, 2002) p. 6 - "Japan had been disarmed after its surrender, and no martial arts were allowed. People were embarrassed about military things; anything that had to do with warriors or defense was unpopular. Few people were practicing martial arts. It is possible that, at that time, this small group of young boys and O-Sensei were the only existing Aikido class in Japan-- perhaps even in the world."
- ↑ Ueshiba, Kisshomaru, A Life in Aikido, op cit. p. 274 - "Until about 1955, O-Sensei simply practiced agriculture, and we had virtually no cash income at all. We call this kind of time 'bamboo shoot living' - you peel away one layer after another."
- ↑ Dower, op cit. p. 94-5 "Many farmers engaged in a gratifying barter trade with once-condescending city folk who flocked to rural areas in search of food. Kimonos as well as watches, jewelry, and other treasured possessions were traded for food, giving rise to one of the most famous phrases of the time: tekenoko seikatsu, the 'bamboo-shoot existence.'" In de voorafgaande pagina's geeft dit boek verschillende berichten (90-94) over na-oorlogse toestanden zoals voedselgebrek, en incidentele leveringen door VS troepen, en zwartemarktsituaties waarbij prijzen 30 keer de officiële prijs voor gerantsoeneerde rijst hadden bereikt. Dower heeft ook nogal veel Japanse bronnen kunnen raadplegen: Asahi Nenkan 1947 p. 169; Osaka Hyakunen Shi p 913-14; 'Yamaoka Akira, Shomin no Sengo 1945 051, Sengo Taishuu Zasshi ni Miru (Tokyou Taihei Shuppansha 1973), p 34-5
- ↑ Okumura/Pranin Aiki News #58 op cit - “Under the occupation, until the San Francisco Treaty was signed, we couldn’t practice openly. However, there were many Judo enthusiasts among American officers.”
- ↑ Okumura/Pranin, Aiki News #58 ibid - "It was because of Doshu Kisshomaru Sensei that the dojo was saved. Every time a fire bomb was dropped they put out the fire using buckets in order to save the dojo. "
- ↑ Okumura/Perry, Remembering O-Sensei, op cit. - "After the war, the only structure left standing in this whole area (Shinjuku) was Aikikai Hombu Dojo... families were living in the dojo, with food from O-Sensei's farming activities in Iwama."
- ↑ Okumura/Prana, Aiki News #58 op cit. - "People who had nowhere to go since they had been burned out of their houses drifted into the dojo. At that time there were something more than ten families livinq there. When I came back, there were still three families left. It wasn’t a good atmoshphere for training at all."
- ↑ Okumura/Prana, Aiki News #58 ibid "The people in the Kodokan emphasized the sport aspect of Judo by saying that Judo was not a budo but a sport. Then, gradually it was overlooked and the GHQ became rather loose. But, Kendo and Aikido did not receive the same treatment. Kendo, like Judo, came to be called “Shinai Kyogi” (Bamboo-sword Competition). That’s why it gradually became a sport."
- ↑ Kendo America, "About Kendo" website http://www.kendo-usa.org/abtken.htm geraadpleegd 14 dec 2009, "However by 1952, supporters of Kendo successfully reintroduced a "pure sport" form of Kendo, called Shinai Kyogi which excluded the militaristic attitudes and some of the rougher aspects of practice characteristic of prewar Kendo, into the public schools."
- ↑ Hazard, Benjamin H. "An Overview of Kendo, 1945-2000", op de website van All United States Kendo Federation http://www.auskf.info/main/articles.htm geraadpleegd op 14 dec 2009 "In this same time 1945-1950, occurred another development having considerable influence on kendo - the introduction of foreign elements. These emerged largely from two sources: fencing and sports athletics. The Allied Powers permitted Japanese universities to have fencing classes. .... Students wished to engage in kendo as a competitive sport. A sports kendo was created that would satisfy al ('sic') the objections of the Occupation. Authorities had to even drop the word “kendo.' This sport kendo finally evolved into shinai kyogi (pliant competition). Shinai for kendo was written with one character,shinau (to be pliant) but its gerund form - which is shinai. Obviously a deception for the Occupation, which had rejected 'bamboo sword.'"
- ↑ Ueshiba, K. Life of O-Sensei, op cit. "Following the war came the Occupation, and with the Occupation came a complete prohibition of budo activities. It was outlawed. Expecting rebirth some day, reorganization of the foundation was planned in order to respond to any new circumstances which might develop. A preparatory council was held on November 22 of 1945 at the Tokiwa mansion in Marunouchi, Tokyo. Fifty-three persons, including Prince Konoe (ex-premier), attended. At this council the official name of the organization was changed to "Aikikai" (the "Aikikai Foundation") and new officers were elected."
- ↑ Ueshiba, K. A Life in Aikido, op cit.
- ↑ Ueshiba, K. A Life in Aikido, ibid p. 283-286
- ↑ Ueshiba, K. A Life in Aikido, ibid p. 281
- ↑ Ueshiba, K. Life of O-Sensei, op cit "The new Foundation was approved on February 9, 1948 and the restoration of Aikido got off to a quiet, but solid beginning."
- ↑ Ueshiba, K. A Life in Aikido, ibid p. 287
Referenties/Bronnen
boeken
- Dower, John W., Embracing Defeat: Japan in the Wake of World War II, door WW Norton & Company, uitgegeven te London, Verenigd Koninkrijk, 1999.
- Harries, Merion & Susie; Sheathing the Sword: Demilitarization of Japan, door Hamish Hamilton, uitgegeven te London, Verenigd Koninkrijk, 1987
- Livingston, Jon et al (redacteur). The Japan Reader 2: Postwar Japan: 1945 to the Present, door Pelican Books, uitgegeven te Harmondsworth, Middlesex, Engeland, 1973 en Political Reorientation of Japan, Report of the Government Section, Supreme Commander for the Allied Powers, door US Government Printing Office, uitgegeven te Washington, D.C., 1949
- Perry, John Curtis, Beneath the Eagle's Wings: Americans in Occupied Japan, Dodd, Mead & Company, New York, 1980.
- Perry, Susan (redactrice), Remembering O-Sensei: Living and training with Morihei Ueshiba, Founder of Aikido, Shambhala Publications, Boston MA, USA 2002
- Ueshiba, Kisshomaru (vertaald naar 't Engels door Kei Izawa en Mary Fuller), A Life in Aikido, the biography of founder Morihei Ueshiba, Kodansha International, Tokyo 2008
- Vande Walle, Willy, Een geschiedenis van Japan: Van samurai tot soft power, door Academische Coöperatieve Vennootschap cvba (Acco) uitgegeven te Leuven, België, 2e uitgave 2009, hoofdstukken 13.2 en 14.1
internet
- Het afwerpen van kernbommen boven Hiroshima en Nagasaki [1] geraadpleegd op 26 okt 2009
- All United States Kendo Federation, "An Overview of Kendo, 1945-2000", door Benjamin H. Hazard, op de website http://www.auskf.info/main/articles.htm geraadpleegd op 14 dec 2009
- Filmpje op Youtube van de ondertekening van de overgaveverklaring op het VS oorlogsschip Missouri.([2]), geraadpleegd op 26 okt 2009
- Kendo America, "About Kendo" website http://www.kendo-usa.org/abtken.htm geraadpleegd op 14 dec 2009
- Okumura, Shigenobu geïnterviewd op 14 mei 1983 door Stanley Pranin voor Aikido Journal, Aiki News #58, oktober 1983, http://www.aikidojournal.com/article?articleID=531 geraadpleegd op 8 dec 2009 (artikel slechts volledig toegankelijk voor abonnees)
- Ueshiba, Kisshomaru. [3] Life of O-Sensei- deel vier, heruitgegeven van eerdere bron www.aikidoonline.com. Bluesprings Aikido, geraadpleegd op 27 nov 2009

